Vijf vragen aan de Vereniging van Griffiers

22-12-2016 | Door NVRR | 0 Reacties
Inleiding: De roep is aanwezig voor experimenten om de lokale democratie te (re)vitaliseren en de gemeenteraad een andere rol te laten vervullen. Veel adviezen roepen op dat raadsleden meer verbinding moeten zoeken met burgers/instellingen. De rekenkamer maakt net als de griffier onderdeel uit van de lokale democratische topografie. Sommigen spreken van een rol voor griffie, en in de 'slipstream' van deze de rekenkamer, in de zin van checks and balances in het bestel. Vandaar de volgende vragen. 

1. Welke uitdagingen ziet u in de nabije toekomst voor de griffie(r)? 

We zien vooral behoefte aan betere ondersteuning van de raad en staten (daar waar ‘raad’ staat kan ook ‘staten’ worden gelezen). Door de toegenomen taken, de snellere wisseling van raadsleden en de behoefte om meer naar buiten te gaan, is ondersteuning, ook bij de controlerende rol, nodig.

Denk bijvoorbeeld aan een meer goed afgestemde informatievoorziening vanuit gemeenschappelijke regelingen en andere verbonden partijen. Daarbij kunnen griffiers een belangrijke rol spelen.

2. Wat betekent dat volgens u voor de rol van de griffie(r) en de rekenkamer(commissie)? 

Dat betekent dat de rol van de rekenkamer(commissie) zeker niet kleiner moet worden. De rekenkamer(commissie) moet zich wel realiseren dat ze een instrument is ten dienste van de raad. Uiteraard  onafhankelijk, maar een van de instrumenten ter ondersteuning van de    controlerende rol van de raad. Dat betekent dat de onderwerpkeuze dicht moet aansluiten bij wat  relevant is. De griffier kan hierbij helpen door goed contact te onderhouden met de rekenkamer(commissie) en door ondersteuning te bieden daar waar die gevraagd wordt of gewenst is.    

3. Hoe kunnen volgens u de griffie en rekenkamercommissie elkaar het best ondersteunen? 

De griffier kent de raad over het algemeen beter dan de rekenkamer(commissie). Door samen uit te wisselen wat de thema’s zijn waar de raad het meest mee bezig is en waar zij zich het meest zorgen over maken, kan de rkc effectiever zijn in het kiezen van onderzoeksonderwerpen. Daarnaast kan de griffier adviseren over de wijze waarop de rapporten het beste kunnen ‘landen’ in raad of staten. Te denken valt aan informatieve sessies, de volgorde van hoor- en wederhoor met GS of B&W, gelegenheid bieden voor het stellen van technische vragen etc. De griffier kan ook adviseren over de wijze waarop besluiten worden geformuleerd over rekenkamerrapporten en de voortgang van genomen besluiten wordt gevolgd.  De rekenkamer(commissie) kan de griffier ondersteunen door te wijzen op initiatieven of informatie die van belang kan zijn voor de raad. Bijvoorbeeld onderzoeksrapporten van andere rekenkamer(commissie)s of een initiatief als de ‘Duisenberg methode’ van de Tweede Kamer (methode om de stukken uit de planning en control cyclus te behandelen). 

4. Zijn er specifieke elementen in de rol/functioneren van de rekenkamercommissie die volgens u versterkt moeten worden? 

Belangrijk blijft, zoals  gezegd,  de aansluiting tussen rekenkamer(commissie)  en de raad. Dat betekent ook dat de trend om minder terugkijk-onderzoek en meer onderzoeken als  quick-scans , second-opinions en ex ante onderzoek (onderzoek naar te verwachten resultaten) te doen een goede weg is. Qua onderwerpkeuze zou in de toekomst meer nadruk moeten liggen op onderzoek naar bereikte maatschappelijke effecten (en dus minder de veelal intern gerichte doelmatigheidsonderzoeken). Het belangrijkste doel van de rekenkamer(commissie) zou moeten blijven het verbeteren van de sturing en verantwoording over bereikte maatschappelijke effecten van gemeentelijk en provinciaal beleid. Rekenkamer(commissies) zouden zich in dat verband ook meer rekenschap moeten geven op welke wijze hun rapporten kunnen bijdragen aan het versterken van  het vertrouwen van de burger in het openbaar bestuur. Daar is nog veel op te winnen!  

5. Wat zou u de minister van BZK als advies mee willen geven om de lokale democratie te versterken, m.b.t. de rol van griffie(r) en rekenkamer? 

Investeer in de ondersteuning van de raad! Of dat nu gaat om scholingsprogramma’s voor raadsleden, sterkere griffies of goede rekenkamer(commissies): de lokale democratie is het waard. Lokaal zien we een trend dat de raad het moeilijk vindt, mede onder druk van de publieke opinie, om in zichzelf te investeren: de minister kan de raad hierbij juist ondersteunen en versterken.